Z jakim problemem udać się do ortopedy?

Ból pleców

Bóle pleców to jeden z najczęstszych problemów, z jakim pacjenci udają się do „lekarza od kości”. Objawy mogą dotyczyć różnych odcinków kręgosłupa: szyjnego, piersiowego, krzyżowego lub lędźwiowego. Ból pleców może również promieniować do jednej lub obu rąk, tułowia, jednej lub obu nóg (rwa kulszowa). Dolegliwości mogą trwać krócej niż miesiąc (jest to wówczas stan ostry), dłużej niż miesiąc, ale krócej niż trzy miesiące (stan podostry), a także powyżej trzech miesięcy (stan przewlekły). Bólowi pleców mogą towarzyszyć inne objawy, np. porażenie kończyn, problemy z chodzeniem, zaburzenia oddawania moczu i stolca, gorączka. 

Ból kolana

Kolano jest stawem najbardziej narażonym na urazy, obciążenia, a także zmiany zwyrodnieniowe i stany zapalne. Nic więc dziwnego, że ból kolana jest jedną z najczęstszych przypadłości, z jakimi ma do czynienia lekarz ortopeda. Do specjalisty należy zgłosić się szczególnie wówczas, gdy ból nasila się lub nie ustępuje po kilku dniach. Nie należy zwlekać z wizytą, jeżeli nie można stanąć na bolącą nogę lub podczas przenoszenia ciężaru na tę kończynę kolano zgina się lub blokuje. Jeżeli dolegliwościom bólowym towarzyszą gorączka, obrzęk i zaczerwienienie okolic stawu, wówczas wskazana jest konsultacja z reumatologiem.

Ból biodra

Ból biodra może być wyczuwalny z boku (nad stawem biodrowym) lub z przodu. Istnieje wiele możliwych przyczyn tej dolegliwości. Mogą to być urazy, zmiany zwyrodnieniowe i stany zapalne samego stawu biodrowego, jak i patologie związane z kośćmi, mięśniami pośladkowymi, kręgosłupem, a nawet układem krążenia, rozrodczym czy pokarmowym. Ból biodra może promieniować wzdłuż bocznej części kończyny dolnej, a także łączyć się z innymi objawami (np. mrowieniem, pieczeniem, drętwieniem). Dolegliwość ta często utrudnia chodzenie, a ponadto może nasilać się podczas aktywności fizycznej i po dłuższym odpoczynku.

Ból barku

Ból barku może być skutkiem przeciążenia lub uszkodzenia mięśni i ścięgien, choroby zwyrodnieniowej lub choroby zapalnej. Jedną z możliwych przyczyn jest zespół ciasnoty podbarkowej, który powoduje silny ból, odczuwalny szczególnie przy unoszeniu ręki w zakresie 60-110 stopni. Jeżeli ból wyczuwalny jest w przedniej i bocznej części ramienia, a ponadto nasila się podczas podnoszenia i zakładania ręki na plecach, wówczas można podejrzewać uszkodzenie stożka rotatorów, czyli czterech ścięgien barkowych. Uraz ten często prowadzi do tzw. zamrożonego barku, który objawia się usztywnieniem oraz ograniczeniem ruchomości stawu. 

Ból łokcia

Ból łokcia może występować samoistnie, ale często jest skutkiem przeciążenia, urazu lub choroby przewlekłej stawów. Jedną z przyczyn jest tzw. łokieć tenisisty, który objawia się bólem w zewnętrznej części łokcia, promieniującym wzdłuż przedramienia do nadgarstka. Rzadziej występującym problemem jest łokieć golfisty, który charakteryzuje się bólem w wewnętrznej części łokcia, promieniującym do przedramienia. Przy stanach zapalnych może pojawić się obrzęk, zaczerwienienie, wyczuwalne ocieplenie okolicy stawu, a także problem z wyprostowaniem ręki. Bólowi łokcia promieniującemu od kręgosłupa szyjnego towarzyszą również parestezje (drętwienie, mrowienie, pieczenie). 

Ból ręki i nadgarstka

Ból ręki i nadgarstka może być objawem zmian zwyrodnieniowych lub choroby zapalnej stawów i wówczas wskazana jest konsultacja z reumatologiem. Jednak dolegliwości bólowe ręki mogą być wynikiem częstych mikrourazów (np. związanych z uprawianiem sportu lub pracą) lub jednego urazu – w tej sytuacji należy zgłosić się do ortopedy. Ponadto wizyta u ortopedy jest niezbędna także w przypadku podejrzenia takich chorób jak:

• zespół cieśni nadgarstka – objawia się parestezjami obejmującymi cztery palce (oprócz małego), nasilającymi się w nocy i przy zginaniu nadgarstka;
• choroba de Quervaina – powoduje ból podstawy kciuka i bocznej części nadgarstka, nasilający się przy poruszaniu dłonią i chwytaniu przedmiotów;
• przykurcz Dupuytrena – objawia się wyczuwalnymi i widocznymi zgrubieniami na dłoni, które prowadzą do przykurczu palców i niemożności całkowitego otwarcia dłoni;
• ganglion – zazwyczaj niebolesny guzek, który wymaga konsultacji ze względu na konieczność wykluczenia nowotworu.  

Skręcenie stawu

Skręcenie stawu (najczęściej stawu skokowego, czyli potocznie skręcenie kostki) polega na gwałtownym rozciągnięciu torebki stawowej i więzadeł, przy czym powierzchnie stawowe nie przemieszczają się względem siebie. W przypadku dużej siły urazu może również dojść do częściowego lub całkowitego przerwania torebki stawowej. Skręcenie stawu skokowego charakteryzuje się ostrym bólem w okolicy kostki, któremu może towarzyszyć krwiak. Uraz diagnozuje się na podstawie badań obrazowych (głównie RTG). W leczeniu stosuje się opatrunek gipsowy, zasadę RICE (rest – odpoczynek, ice – lód, compression – ucisk i elevation – uniesienie kończyny) oraz leczenie operacyjne w cięższych przypadkach. 

Zwichnięcie stawu

Zwichnięcie stawu powoduje zmianę położenia końców kości względem siebie, co wywołuje ból, obrzęk i ograniczenie ruchomości. Kości są ułożone niefizjologicznie, a obrys stawu ulega zniekształceniu. Zwichnięcie stawu jest skutkiem urazu i najczęściej dotyczy stawów ręki i dłoni (choć zdarzają się również zwichnięcia rzepki w kolanie, barku i stawu skokowego). Leczenie zazwyczaj sprowadza się do przywrócenia normalnego układu kości i stawu oraz unieruchomieniu w szynie gipsowej. Jeżeli leczenie zachowawcze się nie powiedzie, wówczas zwichnięcie wymaga leczenia operacyjnego. 

Uszkodzenie ścięgien

Uszkodzenie ścięgien można podzielić na całkowite i częściowe. Przy uszkodzeniu całkowitym (rozerwanie ścięgna) występuje trzask, silny ból, obrzęk i krwiak. Ponadto można wyczuć przerwanie ciągłości ścięgna, a wykonanie ruchu w okolicy ścięgna staje się niemożliwe, dlatego wskazana jest wizyta na ostrym dyżurze ortopedycznym. W przypadku częściowego uszkodzenia objawy są podobne, choć mniej intensywne i wówczas należy udać się na konsultację ortopedyczną do poradni. Najczęściej uszkodzenie ścięgna dotyczy ścięgna piętowego (ścięgna Achillesa). 

Uszkodzenie więzadeł

Również w przypadku więzadeł uszkodzenie może być częściowe lub całkowite. Niezależnie jednak od stopnia uszkodzenia uraz powoduje wylew podskórny do pobliskich tkanek, co jest widoczne jako zasinienie. Dodatkowo uszkodzenie więzadeł objawia się bólem przy wykonywaniu ruchu, obrzękiem, a czasami także krwiakiem w stawie i niestabilnością stawu. Uszkodzeniu najczęściej ulegają więzadła w stawach skokowych, kolanowych, łokciowych i ramiennych. 

Uszkodzenie mięśni

Urazy mięśni mogą mieć charakter bezpośredni lub pośredni. Uraz bezpośredni powstaje pod wpływem czynnika zewnętrznego (np. uderzenia), co może doprowadzić do częściowego lub całkowitego rozerwania mięśnia lub powstania krwiaka. Z kolei urazy pośrednie powstają przez przeciążenie mięśnia, np. podczas intensywnego uprawiania sportu. Uszkodzenia pośrednie charakteryzują się ostrym bólem. Przy częściowym uszkodzeniu pojawia się ból przy napinaniu mięśnia. Natomiast przy całkowitym zerwaniu napięcie mięśnia jest niemożliwe i można wyczuć ubytek mięśnia (mięsień obkurcza się i tworzy bolesny przy ucisku guzek). 

Złamanie kości

W wyniku złamania dochodzi do przerwania ciągłości kości, z przemieszczeniem odłamów lub bez. W przypadku złamań bez przemieszczenia leczenie sprowadza się do unieruchomienia, czyli założenia opatrunku gipsowego. W złamaniach z przemieszczeniem odłamów kości trzeba najpierw nastawić, a następnie unieruchomić. Jeżeli ręczne nastawienie kości jest niestabilne, wówczas stosuje się zespolenie, np. za pomocą drutu Kirschnera wprowadzanego przezskórnie.  Czasami leczenie zachowawcze okazuje się nieskuteczne i wówczas złamanie wymaga nastawienia operacyjnego. 

Wyróżniamy złamania:

• zwykłe – spowodowane konkretnym urazem (np. w wyniku wypadku lub uprawiania sportu);
• patologiczne – występujące samoistnie lub pod wpływem niewielkiego urazu, dotyczące kości zmienionej chorobowo (np. przez nowotwór, osteoporozę, wady wrodzone);
• zmęczeniowe – złamanie bez przemieszczenia, spowodowane powtarzającymi się przeciążeniami (jest wynikiem niewielkich mikrourazów).

Złamanie kompresyjne kręgu

Złamanie kompresyjne kręgu polega na zmiażdżeniu trzonu kręgu, co powoduje zapadnięcie kręgu. Najczęściej złamania kompresyjne dotyczą ostatnich kręgów odcinka piersiowego lub pierwszych kręgów odcinka lędźwiowego. Zwykle jest to objaw rozwijającej się osteoporozy, jednak w diagnostyce bierze się pod uwagę również przerzuty nowotworowe do kręgosłupa. Złamania kompresyjne mogą być również skutkiem wypadku komunikacyjnego czy niefortunnego skoku do wody. Złamania kompresyjne powodują ból kręgosłupa (ustępujący w pozycji leżącej), jednak czasami przebiegają bezobjawowo. 

Torbiel Bakera

Torbiel Bakera to charakterystyczne zgrubienie wypełnione płynem stawowym, które powstaje w tylnej części stawu kolanowego. Torbiel może pojawić się samoistnie, jednak najczęściej jest objawem stanu chorobowego – reumatoidalnego zapalenia stawów, tocznia, infekcji, zmian zwyrodnieniowych czy uszkodzenia więzadeł lub łąkotek. Guzek może powodować ból i utrudniać zginanie kolana. Jeżeli pęknie, wówczas może pojawić się nagły ból i obrzęk oraz zasinienie łydki. W razie zauważenia guzka pod kolanem należy udać się do poradni ortopedycznej.

Haluksy

Haluksy do deformacja stóp, która powoduje zwrócenie się palucha ku pozostałym palcom i wypchnięcie głowy kości śródstopia w kierunku przyśrodkowej (wewnętrznej) strony stóp. To bardzo charakterystyczne zniekształcenie może występować rodzinnie, a także u osób, które noszą obuwie z wąskimi noskami, mają nadwagę lub mało się ruszają. Konsultacja ortopedyczna jest wskazana głównie w przypadku bolesnych zmian lub dużych zgrubień, które utrudniają dobranie obuwia lub przeszkadzają pacjentowi ze względów estetycznych. 

Wady postawy

Wady postawy to wszelkie odstępstwa od wzorca prawidłowej postawy, które mogą być wrodzone lub nabyte (rozwojowe lub nawykowe). Zwykle wady postawy kojarzą się z wadami kręgosłupa, jednak jest to pojęcie szersze, które obejmuje również klatkę piersiową, miednicę oraz kończyny dolne ze stopami. Wady postawy należy skonsultować z ortopedą, który zdiagnozuje rodzaj i stopień nasilenia anomalii. W przypadku wad nabytych stosuje się leczenie korekcyjne przy współpracy z fizjoterapeutą, natomiast głębokie wady wrodzone mogą wymagać leczenia chirurgicznego. 

Wśród wad postawy wyróżniamy:

• wady kręgosłupa: plecy okrągłe, plecy wklęsłe, plecy okrągło-wklęsłe, plecy płaskie, skoliozy (boczne skrzywienia kręgosłupa);
• wady klatki piersiowej: klatka piersiowa lejkowata, klatka piersiowa kurza;
• wady kończyn dolnych: koślawość kolan, szpotawość kolan;
• wady stóp: płaskostopie, stopy płasko-koślawe, stopa szpotawo-wydrążona.

Nowotwory kości

Pierwotne nowotwory kości diagnozuje się bardzo rzadko. Znacznie częściej są to zmiany przerzutowe, które występują m.in. przy nowotworach prostaty, piersi, tarczycy, płuc i czerniaku. Jeśli chodzi o nowotwory pierwotne, są to najczęściej trzy rodzaje mięsaków: kostniakomięsak, mięsak Ewinga i chrzęstniakomięsak. Mięsaki kości mają agresywny przebieg, dlatego w razie niepokojących objawów nie wolno zwlekać z wizytą u lekarza. Alarmującym objawem jest narastający z biegiem czasu ból i towarzyszący mu miejscowy obrzęk. Czasami można zauważyć wyczuwalny pod skórą guzek, zgrubienie kończyny i ograniczenie ruchomości stawu w okolicy guzka. 

Gdzie można skorzystać z konsultacji ortopedycznej w Krakowie?

W razie wystąpienia objawów ze strony układu ruchu zapraszamy na konsultację ortopedyczną do Małopolskiego Centrum Zdrowia. Lekarz ortopeda odpowie na Państwa pytania, przeprowadzi lub zleci niezbędne badania diagnostyczne, a także zaproponuje możliwe metody leczenia.

Jak umówić się na konsultację z ortopedą? Wystarczy:

• zadzwonić pod numer: +48 537 156 077
• napisać na adres: rejestracja@mczdrowia.pl  
• umówić się osobiście: ul. Wojciecha Weissa 7, 31-339 Kraków

Bibliografia

1. Gośliński J., Mięsaki tkanek miękkich i kości – objawy nowotworu, zwrotnikraka.pl, 2024.07.08, https://www.zwrotnikraka.pl/miesak-tkanek-miekkich-kosci-ewinga-objawy/, Data odczytu: 2026.04.29
2. Guła Z., Korkosz M., Ból barku: przyczyny, objawy i leczenie, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/objawy/88166,bol-barku, Data odczytu: 2026.04.29
3. Guła Z., Korkosz M., Ból ręki oraz ból nadgarstka: przyczyny, objawy i leczenie, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/objawy/68165,bol-reki-oraz-bol-nadgarstka-przyczyny-objawy-i-leczenie, Data odczytu: 2026.04.29
4. Kowalewska B. i in., Wady postawy u dzieci – problem społeczny, w: Holistyczny wymiar współczesnej medycyny. T. 1. Praca zbiorowa pod red. Krajewska-Kułak E. i in., Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, 2015, s. 466-497
5. Stępień K., Czym jest torbiel Bakera i jakie są jej przyczyny?, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/271825,torbiel-bakera, Data odczytu: 2026.04.29
6. Stępień K., Haluksy, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/265154,haluksy, Data odczytu: 2026.04.29
7. Stępień K., Złamanie kompresyjne kręgu, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/271469,zlamanie-kompresyjne-kregu, Data odczytu: 2026.04.29
8. Sułko J., Skręcenie stawu skokowego (pot. skręcenie kostki), mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/165580,skrecenie-stawu-skokowego-skrecenie-kostki, Data odczytu: 2026.04.29
9. Sułko J., Zamknięte obrażenia tkanek miękkich, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/165546,zamkniete-obrazenia-tkanek-miekkich, Data odczytu: 2026.04.29
10. Sułko J., Złamanie, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/165537,zlamanie, Data odczytu: 2026.04.29
11. Sułko J., Zwichnięcie, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/165512,zwichniecie, Data odczytu: 2026.04.29
12. Wiercińska M., Ból biodra – przyczyny, co powoduje ból bioder?, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/objawy/322882,bol-biodra-przyczyny-co-powoduje-bol-bioder, Data odczytu: 2026.04.29
13. Wiercińska M., Ból kolana – przyczyny i leczenie bolących kolan, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/323353,bol-kolana-przyczyny-i-leczenie-bolacych-kolan, Data odczytu: 2026.04.29
14. Wiercińska M., Ból pleców – przyczyny, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/objawy/51917,bol-plecow-przyczyny, Data odczytu: 2026.04.29
15. Wiercińska M., Przyczyny bólu łokcia, mp.pl, https://www.mp.pl/pacjent/objawy/319165,przyczyny-bolu-lokcia, Data odczytu: 2026.04.29